SIKÇA SORULAN SORULAR

Şehit yakınları ve gazilerimize yönelik ulusal politika ve stratejilerin belirlenmesi görevi 08 Haziran 2011 tarihli ve 27958 sayılı Mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan 633 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığına verilmiştir.

Haklarınızın iyileştirilmesine yönelik taleplerinizi Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (Şehit Yakınları ve Gaziler Dairesi Başkanlığı)na iletebilirsiniz.

Şehadet belgesi Şehitlik Yönetmeliği esaslarına göre, TSK mensubu asker ve sivil kişilerden şehitliklere defnedilenlerin anne, baba ve eşine onurlandırmak maksadıyla verilmektedir.

Şehitlik Yönetmeliği yalnızca şehitliğe defnedilme ve şehitliklerle ilgili esasları düzenlenmekte, şehit olan personelin yakınlarının hakları ise genel olarak sosyal güvenlik mevzuatındaki "malullük" hükümleri ve tazminat kanunları çerçevesinde düzenlenmektedir.

Bu kapsamda şehitliğe defnedilmiş olmanın hakların sağlanmasına olumlu ya da olumsuz bir etkisi bulunmamaktadır.

Yakınınızın mensubu olduğu/askerlik yükümlüğünü yerine getirdiği Kuvvet Komutanlığı (Kara, Deniz, Hava), Jandarma Genel Komutanlığı ya da Sahil Güvenlik Komutanlığına başvurmanız gerekmektedir.

TSK'da görevli iken ya da askerlik yükümlülüğü esnasında hayatını kaybedenlerin yakınlarına sağlanan haklar, hayatını kaybetme olayının tabii olduğu kanuna göre değişmektedir.

Haklarınız hakkında bilgilere (haklar bölümüne link) buradan erişebilir, detaylı bilgi almak için 0 800 314 11 11 numaralı telefondan TSK Şehit Gazi Bilgi Hattını arayabilirsiniz.

TSK'da görevli iken ya da askerlik yükümlülüğü esnasında hayatını kaybedenlerin yakınlarına aylık bağlanması hususu sosyal güvenlik mevzuatı ile düzenlenmiş olup, işlemler Sosyal Güvenlik Kurumunca yürütülmekte, aylık bağlanmasına ilişkin esaslar personelin yaptığı görev, hayatını kaybetmeye neden olan olay, hizmet yılı vb. durumlara göre değişmektedir.

Bilgi almak için 0 800 314 11 11 numaralı telefondan TSK Şehit Gazi Bilgi Hattını arayabilirsiniz.

Mensubu olduğunuz/askerlik yükümlüğünü yerine getirdiğiniz Kuvvet Komutanlığı (Kara, Deniz, Hava), Jandarma Genel Komutanlığı ya da Sahil Güvenlik Komutanlığına başvurmanız gerekmektedir.

Hukukumuzda "gazi" tanımı ya da gazilik statüsünü belirleyen bir norm bulunmamaktadır.

Ancak; 2847 sayılı Türkiye Emekli Subaylar, Emekli Astsubaylar, Harp Malulü Gaziler, Şehit Dul ve Yetimleri ile Muharip Gaziler Dernekleri Hakkında Kanun'da da malul gazi ve muharip gazi tanımları yer almaktadır.

Kara, Deniz, Hava Kuvvetleri Komutanlıkları ile Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca, 2847 sayılı Kanun kapsamında harbe katılmış TSK mensuplarına "muharip gazi", harpte ve terörle mücadele malul olmuş TSK mensuplarına "malul gazi" belgesi verilmektedir.

2847 sayılı Kanun ile ortaya çıkan muharip ve malul gazi statülerinin sağlanacak haklara bir etkisi bulunmamaktadır.

Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde, görevin sebep ve tesiriyle malul olan personelin hakları genel olarak sosyal güvenlik mevzuatındaki "malullük" hükümleri ve tazminat kanunları çerçevesinde düzenlenmektedir.

Detaylı bilgi almak için 0 800 314 11 11 numaralı telefondan TSK Şehit Gazi Bilgi Hattını arayabilirsiniz.

TSK'da görevli iken ya da askerlik yükümlülüğü esnasında yaralananlara aylık bağlanabilmesi için bu yaralanmadan dolayı bir maluliyet oluşması ve söz konusu maluliyetin TSK'da görev yapamaz/Askerliğe elverişli değildir kararlı rapor ile askerliğin sebep ve tesiri sonucu oluştuğu tespit edilmelidir.

1005 sayılı İstiklal Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerince Kore Savaşı ve Kıbrıs Barış Harekatı'na katılması sebebiyle kendisine/eşine aylık bağlananların aylıkları ölümleri halinde çocuklarına intikal etmemektedir.

Size en yakın Askerlik Şubesi Başkanlığı aracılığı ile Milli Savunma Bakanlığı Arşiv Müdürlüğüne (Lodumlu/Bilkent/ANKARA) talebinizi belirtir dilekçe ve gerekli bilgi ve belgeler (kaydı istenilen şahsın baba adı, lakabı, doğum ve ölüm tarihi, vukuatlı nüfus kayıt örneği, köyünün var ise eski adı ve hangi şubeden askere sevk edildiği, biliniyor ise görev yaptığı birlik adresi (Alay), ayrıca araştırma yapılmasını isteyen kişinin araştırılacak şahıs ile akrabalık bağını gösterir nüfus müdürlüğünden alacakları nüfus kayıt örneği) ile birlikte başvurmanız gerekmektedir.

Talebinizi belirtir dilekçe ve gerekli bilgi ve belgeler (kaydı istenilen şahsın baba adı, lakabı, doğum ve ölüm tarihi, vukuatlı nüfus kayıt örneği, köyünün var ise eski adı ve hangi şubeden askere sevk edildiği, biliniyor ise görev yaptığı birlik adresi (Alay), ayrıca araştırma yapılmasını isteyen kişinin araştırılacak şahıs ile akrabalık bağını gösterir nüfus müdürlüğünden alacakları nüfus kayıt örneği) ile birlikte Kara Kuvvetleri Komutanlığı (Adres)'na başvurmanız gerekmektedir.

Bulunduğunuz yerdeki Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlükleri veya Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığına başvurabilirsiniz.

Bulunduğunuz yerdeki Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) İl Müdürlüğü'ne başvurabilirsiniz. İŞKUR il müdürlüklerine ilişkin bilgilere www.iskur.gov.tr internet adresinden ulaşabilirsiniz.

Muvazzaf TSK personeli ile yedek subaylar ve erbaş ve erlerden, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında;

a. Hayatını kaybedenlerin eş veya çocuklarından birisi ile ana, baba veya kardeşlerinden birisi olmak üzere toplam iki kişinin; şehidin ana, baba ve kardeşi bulunmaması durumunda eş veya çocuklarından toplam iki kişinin; şehidin eş veya çocuğunun bulunmaması durumunda ana veya babası ile kardeşlerinden birisi olmak üzere toplam iki kişinin, ana veya babanın bu hakkı kullanmaması durumunda ise bir diğer kardeşi olmak üzere toplam iki kişiye,

b. Malul olanlardan çalışabilir durumda kendilerinin, çalışamayacak durumda olanların ise eş veya çocuklarından birisinin, eşi ve çocuğu yoksa kardeşlerinden birisinin kadro veya işin gerektirdiği nitelik, özellik ve şartları taşıması şartıyla, kamu kurum/kuruluşlarında sınavsız olarak istihdam edilebilme hakkı bulunmaktadır.

İş hakkının kullanımına ilişkin olarak hak sahipliği, başvuru şekli ve başvuru süresine ilişkin detaylı bilgi için İçişleri Bakanlığına başvurulmalıdır.

Hak sahibi şehit yakınları ile malul/yakınlarının; "İş İstek Formu" ile ikamet ettikleri yerin valilik veya kaymakamlığına başvurmaları gerekmektedir.

İş hakkından yararlanmak isteyen hak sahipleri şehitlik veya malullük olayının meydana geldiği tarihten itibaren 15 yıl içerisinde başvuruda bulunmak zorundadır. Ancak, şehitlik veya malullüğün olduğu tarihte hak sahiplerinden 18 yaşını doldurmamış çocuk ve kardeşlerin müracaat süresi 18 yaşını doldurdukları tarihten itibaren başlar. Ayrıca bu süre sınırına bakılmaksızın 6353 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden (12 Temmuz 2012) itibaren 5 yıl süreyle hak sahiplerinin başvuruları kabul edilmektedir.

1111 sayılı Askerlik Kanunu hükümleri uyarınca; yedek subaylar ve erbaş/erlerden askerlik hizmetini yerine getirmekte iken ölen, akıbeti meçhul kalan, hakkında gaiplik kararı alınan veya maluliyet aylığı bağlanacak şekilde malul olanların; kardeşlerinden sadece biri, istekli olmadıkça silah altına alınmamakta (askerlikten muaf sayılmakta) veya halen askerlik hizmetine devam eden kardeş bulunması ve talep etmesi halinde terhis edilmektedir.

Yine yedek subaylar ve erbaş/erlerden askerlik hizmetini yerine getirmekte iken 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında hayatını kaybedenlerin; kendilerinden olma erkek çocukları ile aynı anne ve babadan olan kardeşlerinin tamamı, istekli olmadıkça silah altına alınmamakta (askerlikten muaf sayılmakta) veya halen askerlik hizmetine devam eden/edenler bulunması ve talep etmesi halinde terhis edilmektedir.

Bu haktan yararlanmak için;

- Hak sahibinin bağlı bulunduğu askerlik şube başkanlığına, halen askerlik hizmetine devam edenlerin ise bağlı olduğu Kuvvet Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığına,

- Dilekçe,

- Vukuatlı nüfus kayıt örneği,

- Şehit/ malul belgesi ile başvurması gerekmektedir.